Namibia imejiunga rasmi na Botswana, Mauritius na Msumbiji kwenye orodha ya mataifa ya Afrika ambayo kwa sasa hayana tena madeni kwa Shirika la Fedha la Kimataifa duniani, IMF.
Hatua hiyo imeanza kuvuta mjadala mpya kuhusu kama nchi za Afrika Mashariki zinaweza kufikia hatua kama hiyo huku zikiendelea kukopa kwa ajili ya miradi ya maendeleo, miundombinu na matumizi ya serikali.
Kwa mujibu wa takwimu za IMF na wachambuzi wa uchumi, Botswana na Mauritius ni miongoni mwa nchi zilizofanikiwa kujenga uchumi wenye utulivu kwa muda mrefu kupitia ukusanyaji mzuri wa mapato, nidhamu ya matumizi ya serikali na mazingira mazuri ya uwekezaji binafsi.
Botswana imekuwa ikitajwa mara kwa mara kama moja ya nchi zenye usimamizi mzuri wa mapato ya rasilimali Afrika, hasa sekta ya madini ya almasi. Badala ya kutumia mapato yote kwenye matumizi ya kawaida ya serikali, nchi hiyo imewekeza sehemu ya fedha kwenye akiba, huduma za jamii na miradi ya muda mrefu.
Mauritius nayo imejijenga tofauti kupitia sekta ya huduma za kifedha, utalii, biashara za kimataifa na sera zinazovutia wawekezaji wa nje.
Kwa upande wa Namibia, wachambuzi wanaeleza kuwa hatua ya kuondoka kwenye madeni ya IMF imechangiwa na sera za kubana matumizi, kuimarika kwa mapato ya madini pamoja na usimamizi wa fedha za umma.
Hata hivyo, hali bado ni tofauti kwa nchi nyingi za Afrika Mashariki.
Tanzania, Kenya, Uganda na Rwanda zimeendelea kutumia mikopo ya kimataifa kusaidia miradi mikubwa ya reli, barabara, nishati na maendeleo ya viwanda.
Kenya imeendelea kukabiliwa na shinikizo kubwa la deni la umma na gharama za maisha, huku Tanzania ikiendelea kutafuta uwiano kati ya uwekezaji wa maendeleo na utulivu wa fedha za kigeni.
Uganda nayo imewekeza fedha nyingi kwenye miradi ya mafuta na miundombinu, wakati Rwanda ikiendelea kutegemea msaada wa maendeleo na mikopo ya kimataifa kusaidia bajeti yake.
Wataalamu wa uchumi wanasema tofauti kubwa kati ya baadhi ya nchi za Kusini mwa Afrika na Afrika Mashariki ipo kwenye ukubwa wa matumizi ya serikali, utegemezi wa bidhaa kutoka nje na kasi ya ukuaji wa sekta binafsi.
Nchi nyingi za Afrika Mashariki bado zinaagiza mafuta, vifaa vya viwandani, magari na bidhaa nyingi kutoka nje, hali inayoongeza matumizi ya fedha za kigeni na kuibua shinikizo la mikopo.
Kwa upande mwingine, Botswana na Mauritius zimeweza kujenga mifumo yenye kuvutia uwekezaji, kuongeza mapato ya ndani na kuweka akiba nzuri ya fedha za kigeni kwa muda mrefu.
Hata hivyo, wachambuzi wanaonya kuwa kutokuwa na deni la IMF haimaanishi moja kwa moja kuwa nchi haina changamoto za kiuchumi.
Baadhi ya nchi bado hukopa kupitia masoko ya kimataifa, benki za maendeleo au dhamana za serikali hata kama hazina mkopo wa moja kwa moja kutoka IMF.
Lakini kwa Afrika, hatua ya Namibia imeanza kuonekana kama ishara mpya kuwa baadhi ya mataifa yanaanza kujijenga nje ya utegemezi mkubwa wa taasisi za fedha za kimataifa.
